Sobota, 21 listopada 2026 · Imieniny: Gelazja, Heliodor, Janusz
Notowania EUR/PLN4,4559 ▲ 0,9%USD/PLN4,0613 ▲ 1,1%Pszenica konsumpcyjna977 zł/t ▲ 0,5%Kukurydza940 zł/t ▼ -3,4%Rzepak2 505 zł/t ▼ -0,3%Tuczniki6,19 zł/kg ▼ -1,3%Młode byki27,17 zł/kg ▼ -2,2%Mleko surowe1,94 zł/kg ▲ 2,1%Stan: 20.11, 18:12 · wszystkie ceny
Gorące tematy:
Zmiany w prawie

Odszkodowania za szkody ptaków u Prezydenta. Przepisy mają wejść w życie 1 stycznia 2028 r.

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi poinformowało 20 listopada 2026 r., że ustawa o odszkodowaniach za szkody wyrządzone przez ptaki została skierowana do podpisu Prezydenta. W komunikacie podano, że przepisy wejdą w życie 1 stycznia 2028 r. Tę datę Sejm utrzymał 19 listopada: w głosowaniu nr 140 za odrzuceniem senackiej poprawki było 185 posłów przy 244 przeciw, a wymagana większość bezwzględna wynosiła 215 głosów, więc poprawka została przyjęta.

Żurawie na polu pod Zdorami

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi ogłosiło 20 listopada 2026 r., że zakończyły się prace parlamentarne nad ustawą o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw i że akt został skierowany do podpisu Prezydenta RP. Tego samego dnia w ewidencji procesu legislacyjnego Sejmu (proces 258) odnotowano przekazanie ustawy Prezydentowi. Aktu nie ogłoszono jeszcze w Dzienniku Ustaw, więc przepisy nie obowiązują.

W komunikacie ministerstwo podało, że przepisy wejdą w życie 1 stycznia 2028 r. i że ten termin ma dać Krajowemu Ośrodkowi Wsparcia Rolnictwa czas na przygotowanie przyjmowania zgłoszeń, szacowania szkód i wypłaty odszkodowań. Data 1 stycznia 2028 r. pochodzi z jedynej poprawki Senatu. 6 listopada 2026 r. Senat, po rozpatrzeniu ustawy uchwalonej przez Sejm 8 października, zmienił art. 7 tak, aby ustawa wchodziła w życie z dniem 1 stycznia 2028 r., zamiast po upływie 30 dni od ogłoszenia. Uchwałę przekazano Sejmowi jako druk nr 3343.

18 listopada komisje ochrony środowiska oraz rolnictwa wniosły w sprawozdaniu (druk nr 3360) o przyjęcie tej poprawki. 19 listopada, na 69. posiedzeniu, Sejm głosował nad wnioskiem o odrzucenie poprawki (głosowanie nr 140, w protokole oznaczone jako „poprawka 1”). Za odrzuceniem było 185 posłów, przeciw 244, nikt nie wstrzymał się od głosu, głosowało 429 osób. Zgodnie z art. 121 ust. 3 Konstytucji oraz art. 54 ust. 6 i 7 Regulaminu Sejmu poprawkę Senatu uważa się za przyjętą, jeżeli Sejm nie odrzuci jej bezwzględną większością głosów. W protokole głosowania większość bezwzględną określono na 215 głosów. Ten próg nie został osiągnięty, więc poprawka została przyjęta. Po podpisie Prezydenta i ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw ustawa — według przyjętego art. 7 — wejdzie w życie 1 stycznia 2028 r. Do ogłoszenia aktu przepisy nie obowiązują.

Jakie szkody i kto będzie wypłacał

Ustawa rozszerza odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkody wyrządzane przez ptaki. Szacowanie szkód oraz ustalanie i wypłatę odszkodowań za nowe pozycje, wpisane do art. 126 ust. 1 pkt 6–25 ustawy o ochronie przyrody, ma wykonywać dyrektor oddziału terenowego KOWR ze środków pozostających w dyspozycji Ośrodka. Tak samo stanowi komunikat ministerstwa, który wskazuje KOWR jako organ odpowiedzialny za te zadania.

Gatunki Zakres szkód Organ
Kormorany, czaple siwe i czaple białe Stawy do chowu i hodowli ryb (akwakultura) oraz powierzchniowe wody płynące (obwody rybackie) Dyrektor oddziału terenowego KOWR
Żurawie, gęsi (gęgawa, zbożowa, krótkodzioba, białoczelna, tundra, mała), łabędzie (niemy, czarnodzioby, krzykliwy), kruki, gawrony, wrony siwe, kawki, sroki, sójki i orzechówki Uprawy na gruntach ornych i płody rolne Dyrektor oddziału terenowego KOWR

Izby rolnicze i jednostki doradztwa rolniczego mają brać udział w oględzinach i potwierdzaniu tych szkód, gdy wystąpiły w uprawach na gruntach rolnych albo na gruntach pod stawami rybnymi. Tryb szacowania, sposób wypłaty, wzory dokumentów oraz terminy zgłoszenia i szacowania szkód z pkt 6–25 ma określić w rozporządzeniu minister właściwy do spraw rolnictwa, w porozumieniu z ministrami właściwymi do spraw środowiska i rybołówstwa. Tego rozporządzenia jeszcze nie ma, bo ustawa nie została ogłoszona. W ustawie nie ma osobnego, już ustalonego kalendarza wypłat.

Odszkodowania za szkody wyrządzone przez wilki, niedźwiedzie i inne gatunki z dotychczasowego art. 126 ust. 1 pkt 1–5 nadal mają szacować i wypłacać regionalny dyrektor ochrony środowiska albo, na obszarze parku narodowego, dyrektor parku. O zasadach dotyczących dużych drapieżników pisaliśmy przy odpowiedzi resortu klimatu na dezyderat komisji sejmowej, we wpisie o wilkach i niedźwiedziach w Sejmie. Inną podstawą pozostają szkody łowieckie z Prawa łowieckiego. Obywatelski projekt nowelizacji tego prawa, o którym pisaliśmy przy druku 3184, przepisów o odszkodowaniach za szkody w uprawach nie zmienia.

W komunikacie z 20 listopada ministerstwo przypomina też o działaniach prewencyjnych ograniczających szkody i zapowiada współpracę z Ministerstwem Klimatu i Środowiska oraz zamiar zaangażowania regionalnych dyrekcji ochrony środowiska w planowanie takich działań. To zapowiedź z komunikatu, a nie nowy obowiązek wpisany do uchwalonego tekstu ustawy.

Fot. Wojciech Zabolotny / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0