Plan pojenia cieląt do 8 tygodni: siara do 6 h, potem 10% masy ciała
Cielę musi dostać siarę najpóźniej 6 godzin po urodzeniu i być karmione co najmniej dwa razy dziennie. Tak stanowi rozporządzenie ministra rolnictwa. Mazowiecki Ośrodek Doradztwa Rolniczego zaleca potem preparat mlekozastępczy w ilości ok. 10% masy ciała dziennie. Rozpisujemy plan pojenia na pierwsze 8 tygodni.
W pierwszych 8 tygodniach cielę mleczne pije najpierw siarę, a potem mleko lub preparat mlekozastępczy. Przepisy wymagają podania pokarmu matki do 6 godzin od urodzenia i karmienia co najmniej dwa razy dziennie. Od 2. tygodnia cielę musi mieć dostęp do wody. Doradcy zalecają pójło w ilości ok. 10% masy ciała dziennie, czyli 5–6 l.
Zimowe warunki w cielętniku i budkach opisaliśmy w tekście Odchów cieląt jesienią i zimą, a całość tematu zbieramy w poradniku Hodowla bydła.
Jak wygląda plan pojenia tydzień po tygodniu?
| Okres | Co podać | Ile i jak | Podstawa |
|---|---|---|---|
| Do 6 h po urodzeniu | siara | ok. 8–10% masy ciała (2–4 l): 1,5–2 l od razu, reszta po 6–8 h | rozporządzenie (termin), MODR (ilość) |
| Dni 1–5 | siara | pojenie siarą przez 3–5 dni | MODR |
| Od ok. 5. dnia do odsadzenia | preparat mlekozastępczy lub mleko | ok. 10% masy ciała dziennie, np. 6 l dla cielęcia 60 kg, w 2 dawkach po 2,5–3 l, temp. ok. 40°C | MODR |
| Od 2. tygodnia | starter, ziarno kukurydzy, woda | stały dostęp do wody; starter oprócz pójła | rozporządzenie (woda), MODR |
| Od 8. tygodnia | pasze włókniste | dawka włókna rośnie od 50 g dziennie w 8. tygodniu do 250 g w 20. tygodniu | rozporządzenie |
Ile siary i kiedy?
Rozporządzenie wymaga, by cielę dostało pokarm matki niezwłocznie po urodzeniu, najpóźniej przed upływem 6 godzin. Doradcy MODR podkreślają, że siara ma największą wartość w pierwszych 30 minutach życia. Później przeciwciał w niej szybko ubywa, a jelito gorzej je wchłania. Zalecana ilość to ok. 8–10% masy ciała: pierwsza porcja 1,5–2 l zaraz po porodzie, reszta po 6–8 godzinach. Dobra siara jest gęsta i kremowa. Nadmiar można zamrozić na później.
Jak podawać pójło?
Najlepiej z wiadra ze smoczkiem zawieszonego ok. 60 cm nad podłożem. W takiej pozycji zamyka się rynienka przełykowa i mleko trafia prosto do trawieńca. Przy piciu z otwartego wiadra pokarm może dostać się do nierozwiniętego żwacza. Tam fermentuje i wywołuje biegunki. Pójło powinno mieć ok. 40°C. Cielęta poi się w równych odstępach czasu, z czystych naczyń. Preparat rozrabia się według proporcji podanych przez producenta.
Od kiedy woda i starter?
Przepisy wymagają, by cielęta powyżej 2. tygodnia życia miały dostęp do świeżej wody, a chore cielęta i cielęta w upały – stały dostęp. MODR zaleca wodę już od pierwszego tygodnia, bo mleko jej nie zastąpi. Od 2. tygodnia oprócz pójła cielę powinno dostawać starter i ziarno kukurydzy. Pasza musi też zawierać tyle żelaza, by poziom hemoglobiny we krwi wynosił co najmniej 4,5 mmol/l.
Kiedy odsadzić?
MODR opisuje dwa modele: tradycyjny, z 10–16 tygodniami na mleku lub preparacie, oraz skrócony, z 6–8 tygodniami. Cieląt powyżej 8. tygodnia życia nie wolno trzymać w pojedynczych kojcach. Wyjątki dotyczą gospodarstw z mniej niż 6 cielętami, cieląt chorych i cieląt przy matkach.
FAQ
Do kiedy trzeba podać siarę? Najpóźniej 6 godzin po urodzeniu, najlepiej w ciągu 30 minut.
Ile pójła dziennie? Ok. 10% masy ciała, np. 6 l dla cielęcia 60 kg, w dwóch dawkach.
Ile razy dziennie karmić? Co najmniej dwa razy, tak wymaga rozporządzenie.
Od kiedy woda? Obowiązkowo od 2. tygodnia, a według doradców już od 1. tygodnia.
Fot. ŠJů / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0
