Szkody w uprawach: jak przebiega szacowanie strat i jakie dokumenty przygotować
Do większości form pomocy klęskowej potrzebny jest protokół oszacowania szkód. Wyjaśniamy, kto szacuje straty po przymrozkach, gradzie czy nawałnicy, jak zgłosić szkodę przy suszy i co przygotować przed złożeniem wniosku do ARiMR.
Pomoc państwa po klęskach żywiołowych prawie zawsze wymaga udokumentowania strat. W 2026 r. rząd przyjął pomoc do 3 tys. zł na hektar dla gospodarstw, w których szkody spowodowane przymrozkami wiosennymi, gradem, deszczem nawalnym lub huraganem przekroczyły 30 proc. średniej rocznej produkcji roślinnej. Wnioski przyjmuje ARiMR od 22 października do 16 listopada (szczegóły).
Komisja gminna – przy gradzie, przymrozkach, nawałnicach
Przy większości zjawisk szkody szacuje komisja powoływana przez wojewodę na wniosek gminy. Rolnik składa wniosek o oszacowanie szkód w urzędzie gminy, a komisja ogląda uprawy i sporządza protokół. Protokół zawiera m.in. powierzchnię upraw, procent strat i wartość szkód w odniesieniu do produkcji całego gospodarstwa. Ten dokument jest potem podstawą wniosku o pomoc w ARiMR i wniosku o kredyt klęskowy.
Susza – przez aplikację
Straty spowodowane suszą zgłasza się przez internetową aplikację udostępnianą przez ministerstwo rolnictwa. Wniosek można złożyć tylko wtedy, gdy System Monitoringu Suszy Rolniczej IUNG-PIB wykazał suszę dla danej gminy, gatunku rośliny i kategorii gleby. Różnice między rodzajami suszy wyjaśniamy w tekście susza rolnicza i hydrologiczna.
Co przygotować
Przed oszacowaniem warto mieć pod ręką wniosek o płatności bezpośrednie z bieżącego roku (powierzchnie upraw), dokumentację zdjęciową z datą i lokalizacją – najlepiej zaraz po zdarzeniu – oraz informacje o produkcji zwierzęcej, bo komisja odnosi straty do produkcji całego gospodarstwa. Przydadzą się też dokumenty sprzedaży z poprzednich lat i polisa ubezpieczeniowa. W wielu formach pomocy stawka jest niższa, gdy uprawy nie były ubezpieczone.
Terminy
Wniosek o oszacowanie trzeba złożyć szybko po wystąpieniu szkody – komisja musi zobaczyć uprawy, zanim zostaną zebrane lub przeorane. Terminy naborów pomocy zbieramy na stronie terminy wniosków ARiMR i w kalendarzu rolnika. Jak zalogować się do systemu ARiMR, wyjaśniamy w poradniku eWniosekPlus.
Fot. Philip Halling / Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0
