Zbiór kukurydzy na ziarno: wilgotność, suszenie i bezpieczne przechowywanie
Kukurydza schodząca z pola jesienią ma zwykle zbyt dużo wody, by można ją było bezpiecznie przechować. O opłacalności decyduje termin zbioru, koszt suszenia i to, czy ziarno nie zapleśnieje w magazynie.
Październik i listopad to szczyt zbioru kukurydzy na ziarno. W tym sezonie decyzje są szczególnie ważne, bo ziarno jest drogie: w tygodniu 5–11 października kukurydza paszowa kosztowała w skupach średnio 971,55 zł/t, o 22,8 proc. więcej niż przed rokiem (dane ZSRIR, więcej o cenach pasz i zbóż).
Kiedy kombajn wjeżdża w pole
Kukurydza osiąga dojrzałość fizjologiczną, gdy u podstawy ziarniaka pojawia się czarna warstwa – od tego momentu ziarno już nie przybiera na masie, tylko traci wodę. Przetrzymywanie łanu w polu obniża koszt suszenia, ale zwiększa ryzyko wylegania, porażenia przez grzyby i strat od dzików czy ptaków. W praktyce termin zbioru to kompromis między pogodą, wilgotnością ziarna a ceną gazu lub oleju do suszarni.
Wilgotność a przechowywanie
Ziarno kukurydzy zebrane jesienią trzeba zwykle dosuszyć, by przechowywać je bez strat przez dłuższy czas. Skupy rozliczają kukurydzę z potrąceniem za wilgotność ponad bazową i koszt suszenia – warto przed zbiorem znać tabelę potrąceń odbiorcy i porównać ją z kosztem suszenia we własnym zakresie. Mokre ziarno w przyczepie czy w pryzmie nagrzewa się w ciągu godzin, dlatego od kombajnu do suszarni nie powinno czekać.
Mikotoksyny
Kukurydza jest podatna na fuzariozy kolb, a z nimi na mikotoksyny – m.in. deoksyniwalenol (DON), zearalenon i fumonizyny. Najwyższe dopuszczalne poziomy w żywności określa rozporządzenie Komisji (UE) 2023/915, a w paszach obowiązują wartości zalecane. Ryzyko rośnie przy opóźnionym zbiorze w wilgotną pogodę i na plantacjach uszkodzonych przez omacnicę prosowiankę (zob. hasło omacnica prosowianka). Ziarno z porażonych fragmentów pola lepiej zbierać i przechowywać osobno.
W magazynie
Po wysuszeniu i schłodzeniu ziarno trzeba kontrolować: temperatura w silosie, zapach i obecność szkodników. Pomaga regularne przewietrzanie. Przy przechowywaniu w rękawach foliowych ziarno powinno być suche, a rękaw zabezpieczony przed gryzoniami i ptakami.
Notowania kukurydzy śledzimy na stronie ceny kukurydzy, a jesienne prace zbieramy w kalendarzu rolnika. O zbiorze na kiszonkę piszemy w poradniku zbiór kukurydzy na kiszonkę.
Fot. Alabama Extension / Wikimedia Commons, CC0
