Cielęta z Litwy: kraj wolny od gruźlicy, brucelozy i białaczki bydła

Cielęta z Litwy mają dobrą pozycję zdrowotną, bo cała Litwa ma unijny status kraju wolnego od gruźlicy bydła, brucelozy i enzootycznej białaczki bydła (EBL). Potwierdza to litewska służba weterynaryjna VMVT i załącznik IV do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2021/620. Dzięki temu takie cielęta nie potrzebują przed wywozem badań w kierunku gruźlicy i brucelozy. Statusu wolnego od IBR i BVD Litwa nie ma.

Ogólne zasady chowu opisujemy w poradniku Hodowla bydła, a o zdrowiu młodych zwierząt piszemy w tekście biegunka cieląt.

Jaki status zdrowotny ma bydło na Litwie?

Tabela oddaje wykaz statusów opublikowany przez VMVT. Status wolny od gruźlicy, brucelozy i EBL to dorobek wielu lat zwalczania tych chorób. Taki sam status ma Polska, więc pod tym względem stada litewskie i polskie stoją na tym samym poziomie.

Co daje ten status przy zakupie cieląt?

Przemieszczanie bydła między państwami UE reguluje rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2020/688. Według jego art. 10 zwierzę musi przebywać w gospodarstwie pochodzenia co najmniej 30 dni przed wyjazdem albo od urodzenia, jeśli jest młodsze. Badanie na brucelozę nie jest potrzebne, gdy kraj ma status wolny lub gdy zwierzę ma mniej niż 12 miesięcy. Badanie na gruźlicę odpada w kraju wolnym od tej choroby lub u zwierząt poniżej 6 tygodni. Gospodarstwo pochodzenia musi być wolne od gruźlicy i brucelozy, a w promieniu 150 km przez 2 lata nie może być epizootycznej choroby krwotocznej (EHD).

Jak wygląda identyfikacja i świadectwo zdrowia?

Komisja Europejska przypomina, że za granicę wolno wysłać tylko bydło z gospodarstwa zarejestrowanego lub zatwierdzonego. Każde zwierzę ma kolczyki i jest w krajowej bazie, a przesyłce towarzyszy świadectwo zdrowia wystawione przez urzędowego lekarza weterynarii w systemie TRACES. Po przyjeździe do Polski zwierzę trzeba zgłosić w systemie IRZplus. Szczegóły opisujemy w poradniku IRZplus: terminy i kary.

O czym trzeba wiedzieć przed zakupem?

Litwa nie ma statusu wolnego od IBR i BVD, więc warto ustalić ze sprzedającym i lekarzem weterynarii, czy stado było badane lub szczepione. Status wolny od choroby niebieskiego języka zawieszono 13.10.2025, dlatego przy przywozie obowiązują warunki dla zwierząt z obszarów z tą chorobą, np. szczepienie lub badanie. Afrykański pomór świń występuje na Litwie u dzików, ale ta choroba nie dotyczy bydła. VMVT podała 22.09.2026, że KE zniosła na Litwie strefę ASF III, a w 2026 r. wirus wykryto u 1 454 padłych i 84 odstrzelonych dzików.

Ile bydła jest na Litwie?

Według litewskiego urzędu statystycznego na początku 2022 r. w gospodarstwach było 628,7 tys. sztuk bydła, w tym 225,2 tys. krów mlecznych. 80,1% bydła utrzymywały gospodarstwa rolników i rodzinne. Nowszych danych urząd nie opublikował w tym zestawieniu.

Czy litewskie cielęta szybciej przybierają na wadze?

Nie znaleźliśmy oficjalnych ani naukowych danych, które porównywałyby przyrosty cieląt z Litwy i z innych krajów. Przyrost zależy głównie od rasy, siary, żywienia i warunków w nowym gospodarstwie, dlatego nie podajemy liczb.

FAQ

Czy cielęta z Litwy trzeba badać na gruźlicę? Nie, bo Litwa ma status wolny od gruźlicy bydła na całym terytorium.

Czy Litwa jest wolna od IBR? Nie. Według VMVT nie ma statusu wolnego od IBR ani BVD.

Czy ASF na Litwie wpływa na handel cielętami? ASF dotyczy świń i dzików, nie bydła.

Jak długo cielę musi być w gospodarstwie przed wywozem? Co najmniej 30 dni albo od urodzenia, jeśli jest młodsze.

Fot. Vilensija / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0