Kukurydza na ziarno: wilgotność przy zbiorze 28–31% w badaniach COBORU
W doświadczeniach COBORU w 2025 roku ziarno kukurydzy miało przy zbiorze od 27,8% do 30,6% wody, zależnie od grupy wczesności. Wyjaśniamy, kiedy zbierać, jak liczyć koszt suszenia i do jakiej wilgotności doprowadzić ziarno przed przechowaniem.
W skrócie: W porejestrowych doświadczeniach COBORU w 2025 roku ziarno kukurydzy miało przy zbiorze 27,8% wody w grupie wczesnej, 28,6% w średnio wczesnej i 30,6% w średnio późnej. IUNG-PIB zaleca zbiór w pełnej dojrzałości, gdy sucha masa ziarna przekracza 60%, a do przechowania ziarno trzeba dosuszyć do około 15%.
Jaka jest wilgotność ziarna w poszczególnych grupach wczesności?
Centralny Ośrodek Badania Odmian Roślin Uprawnych uznaje wilgotność ziarna przy zbiorze za główną miarę wczesności odmian ziarnowych. W 2025 roku zbiór w doświadczeniach przypadł mniej więcej miesiąc później niż zwykle.
| Grupa (FAO) | Wilgotność przy zbiorze 2025 | Plon 2025 (dt/ha) | Dni od wschodów do dojrzałości: 2025 / średnia wieloletnia |
|---|---|---|---|
| Wczesna (do 230) | 27,8% | 115 | 145 / 133 |
| Średnio wczesna (240–250) | 28,6% | 118 | 147 / 135 |
| Średnio późna (260–290) | 30,6% | 127 | 153 / 139 |
Późniejsze odmiany plonują wyżej, ale schodzą z pola bardziej mokre, co podnosi koszt suszenia. Odmiany typu koński ząb oddają wodę szybciej niż odmiany o ziarnie szklistym. COBORU nie zaleca uprawy na ziarno w północnej części kraju.
Kiedy zbierać kukurydzę na ziarno?
Według instrukcji IUNG-PIB zbiór zaczyna się w pełnej dojrzałości, gdy ziarno ma ponad 60% suchej masy, a najlepiej 70–75%. Najwcześniej jest to druga lub trzecia dekada września. Czekanie ma jednak granice: przymrozek przerywa oddawanie wody, więc ziarno w łanie przestaje wysychać. Ustawienia kombajnu omawiamy w tekście jak ustawić kombajn do kukurydzy na ziarno.
Ile kosztuje każdy procent wilgotności?
IUNG-PIB podaje, że suszenie zużywa 1,0–1,5 litra paliwa na każdy procent usuwanej wody w tonie ziarna. Zejście z 30% do 15% wymaga więc około 15–23 litrów paliwa na tonę. Dlatego różnica dwóch czy trzech punktów przy zbiorze jest wyraźnie odczuwalna w rachunku.
Jak suszyć i przechowywać ziarno?
Mokre ziarno trzeba wysuszyć w ciągu 24 godzin od zbioru, bo inaczej zaczyna się psuć. W suszarniach wysokotemperaturowych suszy się w temperaturze 80–90°C, a następnie do 110°C. Instrukcja IUNG-PIB opisuje też suszenie dwuetapowe: najpierw do około 20% wilgotności, potem 5–10 godzin odpoczynku i schładzanie powietrzem do 15%. O czarnej warstewce, mikotoksynach i warunkach w magazynie piszemy w tekście zbiór, suszenie i przechowywanie kukurydzy.
Najczęstsze pytania
Do jakiej wilgotności suszyć kukurydzę?
Do około 15%, przy której ziarno nadaje się do przechowania.
Jak szybko trzeba zawieźć ziarno do suszarni?
Mokre ziarno powinno zostać wysuszone w ciągu 24 godzin od zbioru.
Która grupa wczesności schodzi z pola najsuchsza?
W doświadczeniach COBORU w 2025 roku była to grupa wczesna (do FAO 230), z wilgotnością 27,8%.
Czy warto czekać z koszeniem do listopada?
Nie zawsze. Po przymrozku ziarno przestaje oddawać wodę w łanie.
Redakcja Stodo
Fot. Spedona / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0
