Rzepak jary w PDO 2026: plon 24,7 dt/ha, o 10 proc. wyższy niż w 2025
Wstępne wyniki Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego COBORU za 2026 r. pokazują, że średni plon nasion rzepaku jarego wyniósł 24,7 dt/ha. To o 2,2 dt/ha, czyli o 10 proc., więcej niż w 2025 r. Wzorzec osiągnął 25,1 dt/ha. Najwyżej plonował mieszaniec Lakritz (106 proc. wzorca). Wyniki mają charakter wstępny.

W skrócie: Wstępne wyniki Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego COBORU za 2026 r. pokazują, że średni plon nasion rzepaku jarego wyniósł 24,7 dt/ha. To o 2,2 dt/ha, czyli o 10 proc., więcej niż w 2025 r. Wzorzec osiągnął 25,1 dt/ha. Najwyżej plonował mieszaniec Lakritz (106 proc. wzorca). Wyniki mają charakter wstępny.
Centralny Ośrodek Badania Odmian Roślin Uprawnych w Słupi Wielkiej opublikował wstępne wyniki plonowania odmian rzepaku jarego w doświadczeniach porejestrowych za 2026 r. (COBORU 85/2026). Opracowanie obejmuje odmiany wpisane do Krajowego rejestru według stanu na 23 września 2026 r. oraz jedną odmianę z katalogu wspólnotowego (CCA). To osobne zestawienie niż wstępne wyniki rzepaku ozimego za 2026 r., w których średni plon nasion był o 11 proc. niższy niż rok wcześniej. Krajowe zbiory rzepaku w szacunku przedwynikowym GUS opisaliśmy w tekście o zbiorach zbóż i rzepaku w 2026 r.
Ile wyniósł plon rzepaku jarego w 2026 roku?
W syntezie uwzględniono wyniki z siedmiu doświadczeń. Trzy doświadczenia zdyskwalifikowano w trakcie realizacji, a wyniki plonowania dwóch kolejnych — po zbiorze nasion. Średni plon nasion wszystkich badanych odmian wyniósł 24,7 dt/ha i był o 2,2 dt/ha, czyli o 10 proc., wyższy niż w 2025 r., gdy wyniósł 22,5 dt/ha. W 2024 r. średnia wynosiła 15,0 dt/ha. Plon przeliczono na wilgotność nasion 9 proc.
Wzorzec, do którego odnoszą się wyniki odmian, wyniósł 25,1 dt/ha, wobec 22,5 dt/ha w 2025 r. i 15,1 dt/ha w 2024 r. W latach 2026 i 2025 wzorzec tworzyły odmiany Gustaw, Laur, Invigor 305 PS i Lakritz.
Wyniki z 2026 r. mają charakter wstępny. Po pełnej weryfikacji i uzupełnieniu o cechy rolnicze oraz użytkowe COBORU zapowiada publikację w serii „Wyniki porejestrowych doświadczeń odmianowych. Rośliny oleiste 2026”.
Które odmiany plonowały najwyżej?
| Odmiana | Grupa | Plon 2026 (% wzorca) |
|---|---|---|
| Lakritz | mieszańcowa | 106 |
| Invigor 305 PS | mieszańcowa | 101 |
| Invigor 400 CL PS | mieszańcowa | 101 |
| Laur | populacyjna | 98 |
| Lumen | mieszańcowa | 98 |
| Crazy CL | mieszańcowa | 97 |
| Fantom | populacyjna | 95 |
| Lagoon (CCA) | mieszańcowa | 95 |
| Gustaw | populacyjna | 94 |
Żadna odmiana populacyjna nie przekroczyła wzorca. W grupie mieszańców najwyżej plonował Lakritz. Odmiany Invigor 400 CL PS i Crazy CL są przeznaczone do uprawy w technologii Clearfield. Przy Crazy CL COBORU odnotowuje potwierdzoną w badaniach IOR-PIB odporność na kiłę kapusty w zakresie patotypów najczęściej występujących w Polsce. Odmianę Gustaw skreślono z Krajowego rejestru w 2026 r.
Na co zwrócić uwagę, czytając te wyniki?
Doświadczenia PDO dotyczą rzepaku jarego, sianego wiosną, a nie oziminy, która stanowi większość krajowych zbiorów. Liczba doświadczeń w syntezie 2026 r. jest mniejsza niż w dwóch poprzednich latach (11 w 2025 r. i 10 w 2024 r.), bo część prób zdyskwalifikowano. Odmiana Lagoon pochodzi z katalogu wspólnotowego i nie jest wpisana do Krajowego rejestru; włączono ją do PDO na podstawie doświadczeń rozpoznawczych. Dla Invigor 400 CL PS i Crazy CL liczba doświadczeń w 2024 r. pochodzi z badań rejestrowych.
Najczęstsze pytania
Czy to ostateczne wyniki za 2026 r.?
Nie. COBORU zastrzega, że dane są wstępne i po weryfikacji mogą trafić do późniejszej publikacji z serii „Rośliny oleiste 2026”.
Czym różni się wzorzec od średniej z odmian?
Średni plon wszystkich badanych odmian wyniósł 24,7 dt/ha. Wzorzec, liczony ze wskazanych czterech odmian, to 25,1 dt/ha. Udziały w tabeli podano względem wzorca.
Czy to te same dane co przy rzepaku ozimym?
Nie. Dla oziminy za 2026 r. średni plon nasion był o 11 proc. niższy niż rok wcześniej. Tu zestawienie dotyczy tylko rzepaku jarego i pokazuje wzrost o 10 proc. względem 2025 r.
Redakcja Stodo
Fot. Krzysztof Ziarnek, Kenraiz / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0



