Składka zdrowotna rolnika 2026: 1 zł od hektara, 433 zł przy działach specjalnych, 277 zł za pomocnika

Składka na ubezpieczenie zdrowotne w KRUS jest miesięczna i niepodzielna. Jej wysokość zależy od tego, czy rolnik prowadzi gospodarstwo rolne, dział specjalny produkcji rolnej, zatrudnia pomocnika, czy pobiera emeryturę lub rentę. Poniżej kwoty i zasady na 2026 r. wyłącznie według komunikatów i stron Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Ogólny poradnik składek i świadczeń jest na stronie KRUS 2026.

Gospodarstwo rolne: 1 zł za hektar przeliczeniowy

Za rolnika i domownika w gospodarstwie rolnym składka zdrowotna wynosi 1 zł za każdy pełny hektar przeliczeniowy użytków rolnych. Przy gospodarstwie poniżej 6 ha przeliczeniowych składkę finansuje budżet państwa. Od 6 ha przeliczeniowych wzwyż płaci ją rolnik – w tym samym terminie co składkę na ubezpieczenie społeczne, czyli do ostatniego dnia pierwszego miesiąca danego kwartału.

Gdy współwłaściciele, dzierżawcy, spadkobiercy lub członkowie wspólnoty gruntowej nie mają wyodrębnionego obszaru w hektarach przeliczeniowych, składka jest naliczana w takiej samej wysokości za każdą osobę objętą ubezpieczeniem w tym gospodarstwie.

Działy specjalne: minimum 433 zł miesięcznie w 2026 r.

Rolnik prowadzący dział specjalny produkcji rolnej płaci 9% od zadeklarowanej podstawy wymiaru. Podstawa odpowiada dochodowi ustalonemu dla podatku dochodowego, ale nie może być niższa niż minimalne wynagrodzenie. Od 1 stycznia 2026 r. ta dolna granica to 4806 zł, więc minimalna składka wynosi 433 zł miesięcznie. Przy działalności niepodlegającej podatkowi dochodowemu podstawą jest właśnie minimalne wynagrodzenie.

KRUS w FAQ podkreśla: jeśli rolnik ma grunty rolne i jednocześnie prowadzi dział specjalny, składka zdrowotna jest liczona od dochodu z działów specjalnych, a nie od hektarów. Termin płatności przy działach specjalnych to 15. dzień następnego miesiąca. Środki wpłaca się na konto właściwej jednostki organizacyjnej KRUS.

Pomocnik i domownik w działach specjalnych: 277 zł od 1 kwietnia 2026 r.

Za domowników pracujących wyłącznie w samoistnych działach specjalnych oraz za pomocników rolnika – niezależnie od rodzaju działalności – składka wynosi 9% od podstawy równej 33,4% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w IV kwartale roku poprzedniego. KRUS podał, że to wynagrodzenie w IV kwartale 2025 r. wyniosło 9228,64 zł. Od 1 kwietnia 2026 r. wymiar składki za te osoby to 277 zł miesięcznie. Termin płatności za pomocnika to także 15. dzień następnego miesiąca. Szczegóły zgłoszenia pomocnika opisaliśmy w tekście pomocnik rolnika w KRUS.

Emeryci, renciści i zgłoszenie do NFZ

Za emerytów i rencistów składka zdrowotna wynosi 9% świadczenia. Samo podleganie ubezpieczeniu społecznemu nie wystarczy do świadczeń zdrowotnych – trzeba zgłosić się do ubezpieczenia zdrowotnego (druk KRUS UD-2Z): 14 dni dla rolnika i domownika, 7 dni dla pomocnika oraz członków rodziny. Dopiero po przekazaniu danych do NFZ powstaje prawo do świadczeń. Terminy składek społecznych KRUS na 2026/2027 zebraliśmy osobno: składki KRUS – terminy i kwoty.

Fot. Jacek Halicki / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0