COBORU: LID2288C o 13,1 dt z ha ponad wzorzec w ekologicznej kukurydzy
W opracowaniu Centralnego Ośrodka Badania Odmian Roślin Uprawnych (numer 227) wzorzec ekologicznej kukurydzy na ziarno plonował w 2025 roku 79,0 dt z ha przy 14 procentach wody, a wilgotność podczas zbioru wyniosła 30,8 procent. Najwyższe odchylenie miała LID2288C: plus 13,1 dt z ha. Do syntezy weszły cztery doświadczenia, a NIR wyniósł 17,48 dt z ha.

W skrócie: W opracowaniu Centralnego Ośrodka Badania Odmian Roślin Uprawnych (numer 227) wzorzec ekologicznej kukurydzy na ziarno plonował w 2025 roku 79,0 dt z ha przy 14 procentach wody, a wilgotność podczas zbioru wyniosła 30,8 procent. Najwyższe odchylenie miała LID2288C: plus 13,1 dt z ha. Do syntezy weszły cztery doświadczenia, a NIR wyniósł 17,48 dt z ha.
Wyniki dotyczą uprawy ekologicznej i nie zastępują porejestrowych doświadczeń z kukurydzą na kiszonkę z 2026 roku. O wilgotności ziarna przy zbiorze pisaliśmy też w poradniku opartym na liście opisowej odmian COBORU.
Jakie plony dała ekologiczna kukurydza na ziarno w 2025 roku?
Opracowanie nr 227 zbiera ekologiczne doświadczenia odmianowe z lat 2025 i 2024, prowadzone w ramach porejestrowego doświadczalnictwa odmianowego. Chodziło o ocenę odmian z Krajowego rejestru i ze Wspólnotowego katalogu (CCA) w gospodarstwach ekologicznych. W 2025 roku założono dziesięć doświadczeń: pięć na ziarno i pięć na kiszonkę, w stacjach i zakładach z certyfikatem zgodności z rozporządzeniem (UE) 2018/848. Doświadczenia prowadzono bez chemicznej ochrony roślin i nawozów sztucznych, a chwasty zwalczano mechanicznie.
Do syntezy plonu ziarna wzięto Krzyżewo, Pawłowice, Przecław i Śrem. Punkt w Radostowie przerwano wcześniej z powodu pogody i żerowania ptaków i zdyskwalifikowano przed zbiorem w obu latach. Wzorzec plonu ziarna przy 14 procentach wody wyniósł 79,0 dt z ha wobec 69,6 dt z ha rok wcześniej; średnia z dwóch lat to 74,3 dt z ha. Wilgotność podczas zbioru była wyższa niż w 2024 roku: 30,8 wobec 20,2 procent. Na punktach wzorzec sięgał od 59,1 dt z ha w Pawłowicach do 90,3 dt z ha w Krzyżewie. Siew na ziarno trwał od 14 kwietnia w Przecławiu do 6 maja w Śremie, zbiór od 15 do 30 października.
Które odmiany wyszły powyżej wzorca i które są w Krajowym rejestrze?
Dobór na ziarno liczył 13 odmian i jeden ekologiczny materiał heterogeniczny. Najwyższe dodatnie odchylenie plonu w 2025 roku miała LID2288C, wpisana do Krajowego rejestru w 2024 roku: plus 13,1 dt z ha, przy wilgotności o 1,3 punktu procentowego powyżej wzorca. Z odmian rejestrowych LID2210C (wpis 2022) dała plus 9,0 dt z ha i była o 0,8 punktu suchsza od wzorca, a Wesley (wpis 2023) plus 6,1 dt z ha przy wilgotności niższej o 0,9 punktu. Farmueller, z katalogu CCA, miał plus 9,5 dt z ha. Materiał heterogeniczny Ukiel plonował 16,9 dt z ha poniżej wzorca.
| Odmiana (ziarno, 2025) | Odchylenie plonu (dt z ha) | Odchylenie wilgotności (pkt proc.) |
|---|---|---|
| Wzorzec (79,0 dt z ha, 30,8 proc.) | — | — |
| LID2288C | +13,1 | +1,3 |
| Farmueller (CCA) | +9,5 | +2,2 |
| LID2210C | +9,0 | −0,8 |
| Wesley | +6,1 | −0,9 |
| Ukiel (OHM) | −16,9 | +4,3 |
Przy czterech doświadczeniach najmniejsza istotna różnica dla plonu ziarna wyniosła 17,48 dt z ha, czyli 22,1 procent wzorca. Żadne z tych odchyleń nie przekroczyło progu, więc różnic względem wzorca nie potwierdzono statystycznie.
Co pokazały doświadczenia z kukurydzą na kiszonkę?
Na kiszonkę dobrano 11 odmian i jeden materiał heterogeniczny; do syntezy weszły cztery doświadczenia. Wzorzec plonu ogólnego świeżej masy wyniósł 387 dt z ha, suchej masy 130,7 dt z ha, a zawartość suchej masy 34,4 procent. Najwyższe dodatnie odchylenie świeżej masy miała Rosaleen (plus 52 dt z ha i plus 18,0 dt z ha suchej masy). NIR wyniósł 65,4 dt z ha dla świeżej masy i 23,4 dt z ha dla suchej, więc te odchylenia też były poniżej progu istotności.
O czym pamiętać, czytając te wyniki?
Czy LID2288C jest potwierdzonym zwycięzcą? Miała najwyższe dodatnie odchylenie plonu ziarna, ale przy NIR 17,48 dt z ha różnicy wobec wzorca nie potwierdzono statystycznie. Dla odmian badanych też w 2024 roku wygodniej patrzeć na średnią z dwóch lat, gdy wzorzec wynosi 74,3 dt z ha.
Czy odmianę z katalogu CCA można stawiać obok wpisanej do rejestru? Nie. Farmueller, Smartboxx Bio i SY Fleming są w zestawieniu jako niezarejestrowane w Polsce. Status prawny jest inny niż u LID2288C czy Wesley.
Dlaczego nie ma wyników z Radostowa? Doświadczenie przerwano wcześniej z powodu pogody i żerowania ptaków i zdyskwalifikowano je przed zbiorem.
Redakcja Stodo
Fot. Kukurydza w Żelisławcu, 2024 r. Krzysztof Ziarnek, Kenraiz / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0



