Zasiłek chorobowy i macierzyński w KRUS: 25 zł za dzień choroby i 1000 zł miesięcznie po porodzie
Rolnik ubezpieczony w KRUS dostaje zasiłek chorobowy 25 zł za każdy dzień, jeśli choroba trwa nieprzerwanie co najmniej 30 dni. Zasiłek macierzyński wynosi 1000 zł miesięcznie i przysługuje od 52 do 71 tygodni. Wyjaśniamy, kto je dostaje i jakie dokumenty są potrzebne.

Stan prawny na: 27.10.2026. To nie jest porada prawna – wiążące są przepisy i decyzje właściwych instytucji.
Zasiłek chorobowy i zasiłek macierzyński to dwa świadczenia krótkoterminowe z ubezpieczenia społecznego rolników. Zasiłek chorobowy wynosi 25 zł za każdy dzień niezdolności do pracy w gospodarstwie. Zasiłek macierzyński to stała kwota 1000 zł miesięcznie. Obie kwoty KRUS podaje w aktualnym zestawieniu świadczeń.
Zasiłki wiążą się z różnymi rodzajami ubezpieczenia. Chorobowy przysługuje z ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego. O macierzyński może się starać osoba objęta ubezpieczeniem emerytalno-rentowym. Ogólne zasady ubezpieczenia, składki i terminy zebraliśmy na stronie KRUS 2026.
Zasiłek chorobowy: kiedy przysługuje
Zasiłek chorobowy dostaje rolnik, jego małżonek lub domownik, który z powodu choroby nie może pracować nieprzerwanie przez co najmniej 30 dni. Podstawowy okres zasiłkowy wynosi najwyżej 180 dni. Jeśli po tym czasie chory nadal nie może pracować, ale dalsze leczenie lub rehabilitacja rokuje powrót do pracy, okres można przedłużyć o maksymalnie 360 dni.
Osoba ubezpieczona dobrowolnie, czyli na wniosek, musi mieć co najmniej rok nieprzerwanego ubezpieczenia tuż przed chorobą. Ten wymóg nie dotyczy zasiłku po wypadku przy pracy rolniczej. Zasiłek nie przysługuje w czasie rehabilitacji na koszt KRUS, po ustaniu ubezpieczenia ani w okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego. Prawo do zasiłku chorobowego przedawnia się po 6 miesiącach od ostatniego dnia, za który przysługuje.
Jak dostać zasiłek chorobowy
W podstawowym okresie nie składa się osobnego wniosku. Lekarz wystawia elektroniczne zwolnienie e-ZLA, które trafia do KRUS automatycznie, a Kasa traktuje je jak wniosek. Przedłużony okres, ponad 180 dni, wymaga wniosku na druku KRUS SR-22A. Trzeba do niego dołączyć zaświadczenie o stanie zdrowia od lekarza prowadzącego, na druku KRUS N14. Decyzję wydaje wtedy lekarz rzeczoznawca Kasy, a w drugiej instancji komisja lekarska KRUS.
Zasiłek macierzyński: kto i jak długo
O zasiłek macierzyński może się starać ubezpieczona matka lub ojciec dziecka. Może też go dostać osoba, która przysposobiła dziecko do 14. roku życia albo przyjęła je na wychowanie i złożyła w sądzie wniosek o przysposobienie. To samo dotyczy rodziny zastępczej niezawodowej, która przyjęła dziecko do 7 lat, a przy odroczonym obowiązku szkolnym do 10 lat. Długość zasiłku zależy od liczby dzieci:
| Liczba dzieci przy jednym porodzie lub przyjęciu | Okres zasiłku |
|---|---|
| 1 | 52 tygodnie |
| 2 | 65 tygodni |
| 3 | 67 tygodni |
| 4 | 69 tygodni |
| 5 i więcej | 71 tygodni |
Zasiłek nie jest opodatkowany. Ojciec może go przejąć, gdy matka zrezygnuje z niego po co najmniej 14 tygodniach od porodu, a także gdy matka umrze lub porzuci dziecko. Zasiłek nie przysługuje, jeśli drugi rodzic pobiera za ten sam czas zasiłek macierzyński lub wynagrodzenie za urlop macierzyński albo rodzicielski.
Wniosek o zasiłek macierzyński
Wniosek składa się na druku KRUS SR-24A, a ojciec w opisanych wyżej sytuacjach na druku SR-24B. Przy urodzeniu dziecka dołącza się odpis skrócony aktu urodzenia, który KRUS może też pobrać sam z rejestrów państwowych. Wniosek można złożyć w dowolnej placówce KRUS, pocztą, przez ePUAP lub e-Doręczenia.
Termin jest ważny. Jeśli wniosek wpłynie w ciągu 3 miesięcy od porodu lub przyjęcia dziecka, zasiłek przysługuje od miesiąca urodzenia. Przy późniejszym wniosku zasiłek przysługuje dopiero od miesiąca złożenia, a wniosek złożony po okresie zasiłkowym zostanie odrzucony. O innych świadczeniach z Kasy piszemy w tekście Renta rolnicza z tytułu niezdolności do pracy.
Fot. Warszawska róg Szerokiej w Tomaszowie Mazowieckim, w województwie łódzkim, PL, E / Wikimedia Commons, Public domain



