Pszenica po rzepaku jesienią: azot mineralny tylko do 20 października
Pszenica ozima siana po rzepaku nie korzysta z wyjątku dla późnych przedplonów. Program azotanowy wyznacza dla gruntów ornych jesienny termin stosowania azotu mineralnego i gnojowicy na 20 października, a w części gmin na 15 lub 25 października. Wyjaśniamy, co wolno zrobić po tej dacie.
W skrócie: Na gruntach ornych azot mineralny, gnojowicę i gnojówkę można stosować jesienią do 20 października, a w części gmin do 15 lub 25 października. Obornik można wywozić do 31 października. Rzepak schodzi z pola wcześnie, więc pszenica po nim nie korzysta z wyjątku dla późnych przedplonów. Później zostaje tylko wyjątek pogodowy, do 30 listopada.
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przypomniało 20 października zasady jesiennego nawożenia zapisane w programie azotanowym, czyli w rozporządzeniu Rady Ministrów z 31 stycznia 2023 r. Zestawiamy je z sytuacją pola, na którym po rzepaku wysiano pszenicę ozimą. Wiosenne dawki azotu omówiliśmy w osobnym tekście.
Do kiedy można nawozić pole jesienią?
Termin zależy od rodzaju nawozu, użytkowania gruntu i gminy. Dla gruntów ornych program podaje następujące granice:
| Nawóz | Grunty orne | Użytki zielone, uprawy trwałe i wieloletnie |
|---|---|---|
| Azotowe mineralne, gnojowica, gnojówka | do 20 października (w części gmin do 15 lub 25 października) | do 31 października |
| Obornik, pomiot ptasi | do 31 października | do 30 listopada |
Który z trzech terminów obowiązuje na danym polu, określają wykazy gmin w załącznikach do programu. Terminy nie dotyczą upraw pod osłonami i w kontenerach.
Czy pszenica po rzepaku korzysta z wyjątku dla późnych przedplonów?
Nie. Wyjątek obejmuje uprawy zakładane jesienią po późno zbieranych przedplonach, takich jak burak cukrowy, kukurydza czy późne warzywa. Rzepak zbiera się latem, więc do pszenicy po nim ten wyjątek nie pasuje. Dla porównania, jak wygląda stanowisko po kukurydzy, opisaliśmy w tekście o pszenicy po kukurydzy.
Tam, gdzie wyjątek obowiązuje, dawka azotu w nawozach wieloskładnikowych nie może przekroczyć 30 kg N/ha. Trzeba też udokumentować termin zbioru przedplonu, datę i dawkę nawożenia, rodzaj nawozu oraz termin siewu.
Co wolno zrobić po terminie?
Po upływie terminu pozostaje wyjątek pogodowy. Jeśli nadmierna wilgotność gleby albo susza uniemożliwiły nawożenie na czas, nawozy można zastosować później, najpóźniej do 30 listopada. Rolnik sam ocenia warunki na swoim polu, a program nie wymaga dokumentowania takiej sytuacji.
Niezależnie od daty nie wolno nawozić gleby zalanej, nasyconej wodą, pokrytej śniegiem ani zamarzniętej. Za zamarzniętą nie uznaje się gleby, która w ciągu dnia rozmarza przynajmniej na powierzchni.
Co zaplanować na przedwiośnie?
Jeśli jesienią nie podano azotu, pierwszą okazją będzie przedwiośnie. Program pozwala nawozić już w lutym, jeżeli przez pięć kolejnych dni średnia dobowa temperatura powietrza przekracza 3°C. Ten próg dotyczy roślin zasianych jesienią. Planowanie wiosennych dawek opisuje nasz poradnik o nawożeniu pszenicy ozimej wiosną, a całą technologię zbiera strona uprawa pszenicy ozimej.
Najczęstsze pytania
Czy w listopadzie można rozsiać saletrę na pszenicę po rzepaku?
Tylko wtedy, gdy niekorzystna pogoda uniemożliwiła nawożenie w terminie. Granicą jest 30 listopada, a gleba nie może być zamarznięta, zalana ani pokryta śniegiem.
Czy obornik można jeszcze wywieźć na grunty orne?
Standardowy termin minął 31 października. Później obowiązują te same zasady wyjątku pogodowego.
Gdzie sprawdzić termin dla mojej gminy?
W wykazach gmin dołączonych do programu azotanowego, opublikowanego w Dzienniku Ustaw z 2023 r. pod pozycją 244.
Redakcja Stodo
Fot. Rowemu / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
